Ergenlerde dijital bağımlılığı açıklamaya yönelik bir model: benlik algısının, sosyal-duygusal öğrenmenin, ergen-ebeveyn ilişkisinin ve arkadaş ilişkilerinin rolü - Erez, Semih; Ağırkan, Murat (Journal of Dependence, 2024)
Amaç: Bu çalışmada ergenlerde dijital bağımlılık düzeylerinin benlik algısı, ebeveyn ilişkileri, akran ilişkileri ve sosyal-duygusal öğrenme becerileri ile oluşturulan regresyon modeli ile incelenmesi amaçlanmıştır.Yöntem: Çalışma grubu 504 lise öğrencisinden meydana gelmektedir. Veriler Kişisel Bilgi Formu, Dijital Bağımlılık Ölçeği, Ergen-Ebeveyn İlişkileri Ölçeği, Arkadaşlık Kalitesi Ölçeği, Benlik Algısı Ölçeği ve Sosyal ve Duygusal Öğrenme Ölçeği aracılığıyla elde edilmiştir.Bulgular: Benlik algısı, ebeveyn ilişkileri ve sosyal duygusal öğrenme becerileri ergenlerin dijital bağımlılık düzeylerinin anlamlı yordayıcıları iken, arkadaşlık kalitesi değişkeni anlamlı bir yordayıcı değildir. Ayrıca regresyon modeli ergenlerde dijital bağımlılığın toplam varyansının yaklaşık %27'sini açıklamaktadır.Sonuç: Dijital platformların ergenlik dönemindeki olumsuz benlik algısını telafi etme yeteneği, yetersiz sosyal duygusal öğrenme becerileriyle birleşerek, ergenlerin kendileriyle ve çevreleriyle tatmin edici gerçek ilişkiler kurmalarını engelleyebilir ve sonuç olarak dijital bağımlılık düzeylerini artırabilir. Ebeveynlerle tatmin edici ilişkilerin olmadığı, olumlu, sıcak, destekleyici ve güvenli bir iklimin bulunmadığı ailelerde, bu durum ergenlerde dijital bağımlılığa neden olabilir.
Keywords: Dijital bağımlılık; benlik algısı; sosyal ve duygusal öğrenme; ergen-ebeveyn ilişkisi