Problemli internet kullanım ölçeği’nin ergenlerde geçerlik ve güvenilirlik çalışması - Ceyhan, A. Aykut; Ceyhan, Esra (Journal of Dependence, 2014)
Amaç: Günümüzde toplumsal yaşamda önemli bir araç olan internet, sağlıksız kullanımı nedeniyle bireylerin yaşamlarında çeşitli problemlere yol açabilmektedir. Bu çerçevede, alanyazında problemli internet kullanımını veya internet bağımlılığını ölçmeye yönelik çeşitli ölçme araçları bulunmaktadır. Bu konuda ülkemizdeki çalışmaların sınırlı kaldığı görülmektedir. Oysa ülkemizde internet kullanımının çok hızlı bir şekilde yaygınlaştığı, gençler ve ergenler tarafından çok çeşitli amaçlarla ve yaygın bir biçimde kullanılabildiği dikkate alındığında; öncelikle ergenlerin internet kullanım davranışlarının doğasını anlamayayönelikölçmearaçlarınıngeliştirilmesi gerekmektedir. Bu çalışma, Ceyhan, Ceyhan ve Gürcan (2007) tarafından üniversite öğrencileri için geliştirilen Problemli İnternet Kullanımı Ölçeği’nin ergenler için geçerlik ve güvenirlik çalışmalarını yapmayı amaçlamıştır. Yöntem: Araştırmanın çalışma grubunu resmi liselere devam eden toplam 678 lise öğrencisi oluşturmuştur. Haftada interneti 2 saatten fazla kullandığını belirten 571 öğrenci faktör analizi çalışma grubunu oluşturmuştur. Araştırmanın verileri, Problemli İnternet Kullanımı Ölçeği ve Kişisel Bilgi Anketi yoluyla elde edilmiştir. Bulgular: Verilerin açımlayıcı ve doğrulayıcı faktör analizi sonuçları, ergenlerde ölçeğin üç alt faktörden oluştuğunu (internetin olumsuz sonuçları, aşırı kullanım ve sosyal fayda/sosyal rahatlık) ortaya koymuştur. 27 maddeden oluşan üç faktörlü yapı ise toplam varyansın %49.35’ini açıklamıştır. Ölçeğin genel iç tutarlılık katsayısı (α) 0.93 olarak bulunmuştur. Ölçeği oluşturan faktörlerin iç tutarlılık katsayısı ise sırasıyla 0.93, 0.76 ve 0.78 olarak elde edilmiştir. Sonuç: Araştırmada ölçeğe ilişkin ortaya çıkan bulgular, ölçeğin geçerli ve güvenilir olduğunu göstermiştir. Sonuçta, ergenlere özgü problemli internet kullanımını ölçen “Problemli İnternet Kullanım Ölçeği- Ergen” (PİKÖ-E) olarak adlandırılan ölçek ortaya çıkmıştır.